Biblioteka

Spoiwa budowlane

Dodano: 29 sierpnia 2011

Spoiwa budowlane są to materiały wiążące stosowane do przygotowania betonów, zapraw oraz produkcji materiałów ściennych i wykończeniowych. Do najczęściej używanych spoiw budowlanych należą różne odmiany cementu, wapna, gipsu oraz rzadko - glina.

Spoiwa budowlane
Spis treści
Cement
Wapno
Gips
Pokaż wszystko

Ze względu na sposób twardnienia spoiwa dzielimy na:

  • hydrauliczne - twardniejące w wyniku reakcji chemicznej z wodą zarobową i wiążące również w środowisku mokrym: cement portlandzki, cementy hutnicze, gips, wapno hydrauliczne;
  • powietrzne - twardniejące w wyniku reakcji chemicznej z dwutlenkiem węgla zawartym w powietrzu lub odparowania wody: wapno lasowane i hydratyzowane, glina.

Cement

Cement - spoiwo hydrauliczne otrzymywane ze zmielenia klinkieru cementowego z dodatkiem kamienia gipsowego (ok. 5%) i innych surowców, których wielkości wagowe wynoszą od 3 do 55% (żużel, pył krzemionkowy, pucolany, popiół lotny, wapień). Kamień gipsowy pełni rolę regulatora warunków wiązania cementu. Klinkier cementowy (główny składnik cementu) - powstaje przez wypalenie w temperaturze około 1450°C mieszaniny wapieni (margli) i glinokrzemianów (gliny) a następnie zmielenie.

Podstawową cechą cementu jest jego klasa, określająca wytrzymałość znormalizowanej próbki zaprawy na ściskanie oznaczonej po 28 dniach twardnienia, podaną w MPa. Zależnie od klasy cementu, jego zawartości oraz rodzaju i konsystencji uzyskuje się beton o różnych klasach wytrzymałości na ściskanie. W budownictwie mieszkaniowym wykorzystuje się głównie cementy klasy 32,5 i 42,5, co pozwala na przygotowanie betonów klasy B10-B25 nie wymagających mechanicznego zagęszczania.

Oznaczenia gatunków cementu - zgodnie z obowiązującymi normami - składają się z następujących elementów: rodzaj cementu z oznaczeniem CEM I - CEM IV, zawartość dodatków i ich rodzaj - litery A lub B oraz symbol określonego dodatku, klasa wytrzymałości oraz litera R ("szybkowiążący") lub N (niskoalkaliczny) oznaczająca inne własności cementu. Przykładowo cement o oznaczeniu CEM II/A - SV 32,5 R wskazuje na cement portlandzki z dodatkami pyłu żużlowo-popiołowego o jego zawartości 6-21%, klasy 32,5 o wysokiej wytrzymałości wczesnej (popularnie zwany szybkowiążącym).

Jakie są zastosowania poszczególnych odmian cementu?

  • CEM I - cement portlandzki czysty (bez dodatków), zwłaszcza odmiany szybkowiążącej używany jest przede wszystkim do przygotowania betonów wykorzystywanych przy konstrukcjach zbrojonych stropów, nadproży, słupów. Wykazuje wysokie ciepło hydratyzacji, dzięki czemu może być wykorzystywany w niskich temperaturach otoczenia. Wymaga jednak starannej pielęgnacji zapewniającej utrzymanie właściwej wilgotności w okresie dojrzewania.
  • CEM II - cementy portlandzkie z dodatkami: żużlowy (S), krzemionkowy (D), pucolanowy (P - naturalny lub Q - przemysłowy), popiołowy (V - popiół lotny krzemionkowy, W - popiół lotny wapienny), wapienny (L), żużlowo-popiołowy (SV) - główne zastosowanie tych cementów to przygotowanie zapraw murarskich i tynkarskich, betonów podkładowych. Cement z dodatkami wapiennymi (L) o jasnej barwie nadaje się do sporządzania zapraw i betonów barwionych.
  • CEM III - cement hutniczy - wysoka odporność na działanie siarczanów i kwasów humusowych pozwala na stosowanie w środowiskach o podwyższonej agresywności, dlatego najczęściej wykorzystywany jest do prac fundamentowych. Nie powinien być jednak używany, gdy temperatura otoczenia spada poniżej +5oC.
  • CEM IV - cement pucolanowy - również wysoka odporność na negatywny wpływ środowisk o agresji kwaśnej (np. wody siarczanowe). Stosowany podobnie jak cement hutniczy oraz do zapraw i tynków w dolnych partiach domu.
  • Oprócz gatunków cementu powszechnego użytku produkowane są również cementy specjalne o szczególnych zastosowaniach: cement portlandzki biały, cement hydrotechniczny, cement portlandzki siarczanoodporny, cement glinowy.

Choć w budownictwie jednorodzinnym można w zasadzie używać dowolnych rodzajów cementu pod warunkiem, że przygotowany z nich beton lub zaprawa będą miały wymaganą wytrzymałość, to jednak warto przy określonych zastosowaniach dobierać optymalne dla nich gatunki cementów. Można wtedy uzyskać zwiększoną odporność na agresywne oddziaływanie środowiska, wygodniejsze użycie, skrócenie czasu wiązania.